Goreke komî zêdetirî 270 cenaze tê de hene li El-Niqêrîn nêzîkî Helebê, hat dîtin. Tê bawerkirin ku ev cenaze qurbaniyên êrîşên Heyet Tehrîr el-Şam in ku di 6ê Çile de taxên Şêx Meqsûd û Eşrefiyê hedef girtin.
Li gorî gotinên Derwîş Cêmin di rojnameya “Yenî Ozgür Politika” de, agahî li ser sivîlên ku piştî êrîşên li ser taxên Şêx Meqsûd û Eşrefiyê yên Helebê di 6ê Çile de hatine revandin, winda bûne û hatine kuştin, berdewam derdikevin holê. Goreke komî ya ku 270 cenaze tê de hene li Niqêrînê yê rojhilatê Helebê, li ser rêya M4 hat dîtin. Ev herêm 10 kîlometre dûrî taxa Eşrefiyê ye, ev yek nîşan dide ku piraniya cenazeyan aîdî sivîlên ku di êrîşan de hatine kuştin in.
Di encama êrîşên ku ji aliyê komên çekdar ên girêdayî Hikûmeta Demkî ya Şamê û Tirkiyê ve di navbera 6 û 29ê Çile de hatine destpêkirin, bi deh hezaran Kurd ji malên xwe koçber bûn, bi sedan hatin kuştin û gelek jî hatin revandin. Tevî rêkeftinek bi Hêzên Demokratîk ên Sûriyeyê (QSD), rewşa kesên winda, revandin û kuştin hîn ne diyar e. Çavkaniyên herêmî nîşan didin ku li dora kesên hatine revandin û bi zorê windakirin nezelaliyek berdewam heye.
Li gorî ku di nûçeyan de hate parvekirin, Franziska Stier, endama parlementoyê ya herêma Bazlê ku yek ji şandeyeke navneteweyî bû ku serdana Rojava kir, mijara Kurdên winda anî ziman. Nesrîn Silêman, rêvebera Komeleya Koçberên Efrînê, rave kir ku nêzîkî 3,000 kesan de ti agahî tune ye, cih û çarenûsa wan nayê zanîn. Wê tekez kir ku pirsgirêka kesên winda her ku diçe xirabtir dibe û ji dema dagirkirina Efrîn di sala 2018an de berdewam dike.
Fermandarê Hêzên Sûriya Demokratîk (QSD), Mezlûm Ebdî, berê diyar kiribû ku hejmara girtiyên ji hêla Hikûmeta Demkî ya Şamê ve hatine girtin, di nav de sivîl jî, gihîştiye 1,070. Li gorî rêkeftinek di navbera QSD û Hikûmeta Demkî ya Şamê de, 300 girtî di 19ê Adarê de hatin berdan. Lê belê, çavkaniyên herêmî nîşan didin ku rêjeyek mezin ji kesên ku hatine berdan ti têkiliya wan bi êrîşên dawî re tune ye.
Nesrîn Silêman rave kir ku êrîş, di 6ê Çile de dest pê kirine, ji aliyê komên girêdayî Tirkiyê û Hikûmeta Demkî ya Sûriyê ve hatine kirin. Wê got, “Êrîş heşt rojan berdewam kirin. Di vê heyamê de, xetên ragihandinê hatin qutkirin û sivîl ji cîhana derve hatin qutkirin. Gelek ji wan neçar man ku bi şev dev ji taxên xwe berdin, û hin ji wan li xalên kontrolê yên li ser rêyan hatine danîn hatin revandin an jî wekî dîl hatin girtin.”
Nesrîn Silêman destnîşan kir ku bi vekişîna Hêzên Sûriya Demokratîk (HSD) ji hin deveran, komên çekdar sivîlan hedef girtin. Wê diyar kir ku di vê pêvajoyê de gelek kuştin, revandin û komkujî çêbûn. Silêman her wiha behs kir ku, ji ber hebûna gelek komên çekdar li Reqa û Dêra Zorê, ew nekarîn agahiyên rast li ser winda û miriyan bi dest bixin.
Hat ragihandin ku di civînên di navbera Mehmûd Xelîl, cîgirê fermandarê Hêzên Ewlekariya Navxweyî li Hesekê û Ehmed El-Şer’a de, berdana dîlan û vegera kesên koçber hatine nîqaşkirin. Ji bo şopandina rewşê komîteyek hate avakirin, lê rewşa herêmê hîn ne diyar e û di derbarê windayan de agahiyên zelal tune ne.
Silêman diyar kir ku danûstandinên girtiyan berdewam dikin, lê hin pirsgirêk hene, bi taybetî di derbarê berdana jinan de. Wê tekez kir ku pêwîste mijara windayan ji mijara berdana girtiyan cuda were çareser kirin. Wê rave kir ku yek ji pirsgirêkên herî mezin nebûna agahiyan di derbarê çarenûsa revandiyan de ye, gelo ew sax in an mirî ne?
Nesrîn Silêman pêwîstiya avakirina şandeyek serbixwe, ku nûnerên rêxistinên wekî Neteweyên Yekbûyî û Yekîtiya Ewropî tê de bin, ji bo lêkolîna rewşa herêmê anî ziman. Wê daxwaza lêpirsînek li ser dozên Kurdên ku hatine revandin û kuştin kir û piştrast kir ku heke mekanîzmayên navneteweyî werin çalak kirin, dê hemî cûreyên piştgiriyê peyda bibe.
Raporên nûçeyan li gorî vegotinên şahidan, li kanalek li herêma Niqarîn goristanek komî ya ku 270 cenaze tê de hene, dîtin. Nesrîn Silêman diyar kir ku hin komên çekdar ji malbatên revandiyan fidye xwestine û hewl dane ku cenazeyan di berdêla pereyan de berdin. Wê rave kir ku ji ber rewşa ewlehiyê, lêpirsînek rasterast li herêmê ne gengaz e, lê agahiyên ku hatî wergirtin xeter e.
Cihê herêma Niqarîn îhtîmala ku ev cenaze yên kesên ku ji Eşrefiyê û Şêx Meqsûdê hatine revandin û li wir hatine oxirkir bin zêde dike. Çavkaniyên herêmî destnîşan dikin ku dibe hejmara cenazeyên di gora komî de ji ya ku hatiye ragihandin zêdetir be.
