Neteweyên Yekbûyî: Ji Hilweşîna Rejîma Berê Ve Bi Sedan Sûrî Hatine Kuştin
Neteweyên Yekbûyî diyar kir ku gavên ji hêla hikûmeta veguhêz a Sûriyê ve ji bo çareserkirina binpêkirinên berê hatine avêtin “destpêka rêyek dirêj ber bi edalet û aramiyê ve” temsîl dikin, destnîşan kir ku ji hilweşîna rejîma berê ve nêzîkî salek berê bi sedan Sûrî hatine kuştin.
Raporek ku roja Înê hat weşandin rave kir ku Sûriyê amadekariyên bîranîna salvegera yekem a hilweşîna rejîmê dike, di heman demê de binpêkirin berdewam dikin tevî ku hikûmetê saziyên neteweyî ji bo edaleta veguhêz û ji bo kesên winda, ji bilî komîsyonên lêpirsînê yên li ser tundûtûjiya li herêma Beravê û Siwêda ava kiriye.
Berdevkê Komîserê Bilind ê Mafên Mirovan ê Neteweyên Yekbûyî, Samin al-Xitan, got ku rêxistin berdewam “hesabên tirsnak” ên darvekirinên bi kurtasî, kuştinên keyfî û revandinên ku kom û kesên guman dikin bi têkiliya bi rejîma berê re ne hedef digire. Wî diyar kir ku bi sedan kes bi çekên agirîn, kêr û keviran hatine kuştin, ji bilî qurbaniyên ku ji ber top û bombeyan çêbûne. Li gorî raporê, ev binpêkirin ji aliyê gelek aktoran ve hatine kirin, di nav de “hêzên ewlehiyê yên girêdayî rayedarên demkî û komên dilsozên wan, hêmanên girêdayî hikûmeta berê, komên çekdar ên herêmî û kesên nenas”, ji bilî mirinên ji ber bermahiyên teqemenî yên şer.
NY binpêkirinên wekî şîdeta cinsî, girtina keyfî, talankirin, wêrankirina malan, derxistina bi zorê û desteserkirina milkê, li gel sînordarkirinên li ser azadiya derbirînê û civîna aştiyane belge kir. Raporê destnîşan kir ku van binpêkirinan di serî de bandor li Elewî, Durzî, Xiristiyan û Bedewiyan kiriye, di nav tiştê ku rêxistinê wekî “zêdebûna axaftina nefretê” li ser înternetê û li qadên giştî bi nav kir.
Di derbarê entegrasyona komên çekdar ên berê di nav hêzên ewlehiyê yên nû de, El-Xitan got ku pêvajo “bi lez û bez û bê pêvajoyek dadperwer li ser bingeha standardên mafên mirovan hate kirin”, tekez kir ku reforma sektora ewlehiyê “ji bo pêşîgirtina li entegrasyona sûcdarên binpêkirinên cidî yên qanûna navneteweyî girîng e.”
NY girîngiya kirina lêpirsînên serbixwe û zelal li ser hemî binpêkirinên berê û yên niha û hesabpirsîna berpirsiyaran tekez kir. Komîserê Bilind ê Mafên Mirovan ê Neteweyên Yekbûyî, Volker Türk, bang li rayedarên Sûriyê kir ku sedemên bingehîn ên van binpêkirinan çareser bikin, tekez kir ku “berpirsiyarî, edalet, aştî û ewlehî ji bo hemî Sûriyê şertên bingehîn in ji bo serkeftina pêvajoya veguhêz û ji bo misogerkirina mafên qurbaniyan ên ji bo tazmînatê.”
Di raporê de her wiha berdewamiya operasyonên leşkerî yên Îsraîlê di sala borî de, di nav de êrîş û dagirkirina deverên nû, ku di encamê de qurbaniyên sivîl, di nav de mirin di operasyonek li nêzî Şamê de, û her wiha girtin û lêgerînên berfireh ên malan, hate destnîşankirin.
