Trump, Suriye’deki gelişmeleri övdü ve Şam–Tel Aviv arasında güçlü bir diyalog çağrısı yaptı
ABD Başkanı Donald Trump, Suriye’de “elde edilen sonuçlardan” duyduğu memnuniyeti dile getirerek ülkesinin, “Suriye’nin istikrara kavuşması ve gerçek, müreffeh bir devlete dönüşmesi” için “tüm gücüyle çalıştığını” belirtti. Trump, açıklamalarını kendi platformu olan Truth Social üzerinden paylaştı.
Trump, Amerika Birleşik Devletleri’nin “geçici Suriye hükümetinin amaçlanan görevleri yerine getirmesini sağlamak için elinden geleni yaptığını” söyleyerek, son dönemde kaldırılan Amerikan yaptırımlarının Suriye içindeki durumun iyileşmesine katkı sunduğunu ifade etti. “Suriye’nin, liderliğinin ve halkının bunu gerçekten takdir ettiğini düşünüyorum” dedi.
Suriye ile İsrail arasında “güçlü ve gerçek bir diyalog” sürdürmenin gerekli olduğunu belirten Trump, bu diyaloğun, “Suriye’nin müreffeh bir devlete dönüşümünü engelleyebilecek herhangi bir gerilimden etkilenmemesi gerektiğini” söyledi. Ayrıca geçici Suriye hükümeti Başbakanı Ahmed el-Şer’a’nın çalışmalarını övdü ve “iyi şeylerin olmasını sağlamak için çok çalışıyor” ifadelerini kullandı. Trump, Suriye–İsrail ilişkilerinin “uzun soluklu ve verimli” olabileceğini belirtti.
Trump mevcut aşamayı, Ortadoğu barış sürecinde “zaten elde edilen başarının güçlendirilmesi için tarihi bir fırsat” olarak tanımladı.
Şam’da görüşme
Trump’ın açıklamalarıyla eş zamanlı olarak, Suriye Cumhurbaşkanlığı, Şer’a’nın ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Thomas Barack’ı Şam’da kabul ettiğini duyurdu. Cumhurbaşkanlığı hesabından X platformunda yapılan açıklamada, görüşmede bölgesel gelişmelerin ve ortak ilgi alanına giren konuların ele alındığı, Dışişleri Bakanı Esad eş-Şeybani’nin de toplantıya katıldığı bildirildi.
Müzakerelerde tıkanıklık
Bu gelişmelere rağmen, iki hafta önce İsrail Kamu Yayın Kuruluşu, Suriye ile yürütülen müzakerelerin “çıkmaza girdiğini” bildirmişti. Habere göre anlaşmazlıklar özellikle İsrail’in güney Suriye’den çekilmesi konusunda yoğunlaşıyor. İsrail, çekilme karşılığında kapsamlı bir “barış anlaşması” şart koşarken, yalnızca bir “güvenlik anlaşmasıyla” yetinmeyi reddediyor.
Ahmed el-Şer’a ise daha önce yaptığı açıklamalarda, nihai bir anlaşmanın, İsrail’in 8 Aralık 2024 öncesi sınırlara çekilmesini gerektirdiğini vurgulamıştı.
Devam eden ihlaller ve askeri hareketlilik
Müzakere sürecine rağmen, İsrail’in güney Suriye’deki askeri faaliyetleri devam ediyor. Son olarak pazartesi sabahı ve akşamı İsrail’e bağlı bir askeri birlik Kuneytra kırsalına girdi. Eski Suriye rejiminin düşüşünden bu yana İsrail, 1974 anlaşmasıyla belirlenen tampon bölgeyi aşarak güneydeki askeri varlığını artırdı; buna Cebel eş-Şeyh’teki stratejik bir gözlem noktası da dahil.
Diplomatik ve medya kaynaklarına göre, Amerikalı arabulucuların katılımıyla Suriye ve İsrail yetkilileri arasında yapılan altı tur görüşme, sınır bölgesinde istikrar sağlayacak bir güvenlik anlaşmasıyla sonuçlanmadı. Görüşmeler Eylül 2025’ten bu yana da durdurulmuş durumda.
İsrail, yeni Suriye hükümetine yönelik “derin şüpheler” taşıdığını belirterek, ülkenin güneyinin tamamen “silahsız” olmasını talep ediyor. Buna karşılık Şer’a, Suriye’nin “bölgedeki veya dünyadaki hiçbir ülke için tehdit oluşturmadığını” ifade ediyor
